Leergebieden & vakken

We gaan lesgeven in leergebieden. Door als vakdocenten samen te kijken naar de lesstof en deze op een andere manier aan te bieden, ontstaat er meer samenhang in de leerstof. De stof krijgt zo meer betekenis, wat bijdraagt aan de interesse en de motivatie van de leerling. De vakken zullen interdisciplinair aangeboden worden door te werken in drie leergebieden:

Mens en Natuur – Scheikunde/Natuurkunde/Biologie
Mens en Maatschappij – Aardrijkskunde/Geschiedenis/Economie
Kunstlab – Beeldende Vormen/Multimedia/Podiumkunsten/Muziek

Binnen zo’n leergebied werken de leerlingen aan projectopdrachten. Naast de leergebieden zijn er losse vakken, zoals Nederlands, wiskunde, de moderne vreemde talen en sport & bewegen. Filosofie wordt verweven in alle vakken. Deze losse vakken sluiten ook aan bij het overkoepelende thema en zijn geregeld onderdeel van de deelprojecten.

Lesrooster

Echt tijd en aandacht aan een taak kunnen besteden is de sleutel tot zelfregulatie en Montessori werkte daarom niet met een rooster en met pauzes. Een langere tijd aan een opdracht kunnen werken, geeft je namelijk de ruimte om in je volle concentratie te komen en in een flow te raken; het gevoel dat je echt goed in een opdracht zit. Volgens Montessori moet je kinderen daarom hun eigen leren laten bepalen. En als een leerling het even nodig heeft om pauze te houden, kan hij zelf bepalen wanneer dit een goed moment is.

Op het MLA#2 gaan we daarom ook werken met een ander rooster. We hebben nu een conceptrooster gemaakt waarin we lesgeven in lesblokken van 75 minuten en blokuren van 2,5 uur voor de leergebieden. Deze manier van werken biedt ruimte in het rooster voor vakken die twee keer per week een vakles nodig hebben, zoals sport en bewegen.

Zo zou een lesrooster er op MLA#2 uit kunnen zien:

 

Hoe ziet een lesdag eruit?

Stel: jouw lesdag begint om 08:30 met een focusuur waarin je een gesprek hebt met jouw begeleider over hoe het gaat of waarin je toekomt aan een kort meditatiemoment. Om 09:30 start het eerste lesblok ‘Mens en Natuur’. Niet je favoriete leergebied, maar het thema van dit blok ‘duurzaamheid’ vind je superbelangrijk en het is eigenlijk wel vet om vanuit de exacte hoek dit onderwerp te benaderen. Tijdens de gezamenlijke kick-off van het project ben je samen met alle eersteklassers de ‘foot print-challenge’ gestart. Hoe groot is jullie eigen voetafdruk en hoe krijgen jullie deze zo klein mogelijk met elkaar in 10 weken? Heel actueel. Wat ook helpt is dat je 2,5 uur les hebt achterelkaar. De docent begint de les meestal met een korte uitleg en daarna heb je ruim de tijd om geconcentreerd aan een opdracht te werken. Je hebt de tijd om even door die lastige opdracht te komen met behulp van je vrienden of de docent. Bij de opdracht van deze week werk je samen met je groepje, ieder met jullie eigen inbreng. Tussendoor kun je even pauze nemen als dat nodig is. De docent is al die tijd beschikbaar en begeleidt je waar nodig. Het laatste uur geef je in overleg met de docent je eigen invulling aan het individuele deel van de eindpresentatie. Dit duurzaamheidsproject is na 10 weken namelijk bijna afgelopen en dat betekent dat je met een eindpresentatie aan de klas kan laten zien wat je hebt geleerd. Best heel spannend, maar veel leuker natuurlijk dan een toets, want jullie hebben ervoor gekozen om een filmpje te maken.

Je hebt gemerkt bij de deelopdrachten in dit blok dat je op sommige punten veel meer kan dan je dacht. En dat het ook echt wel heel leuk kan zijn, school. Hmm, misschien dat je dan volgend jaar na de 3e toch wel havoniveau gaat kiezen.

Master

Twee van de vier blokken volgt een leerling een master waar hij zich verdiept in een bepaald onderwerp. Dit kan echt van alles zijn: koken, sterrenkunde, psychologie, het maken van een film, in een band spelen, een band oprichten, debatteren of Chinees leren. Hij kan een bestaande master kiezen, of draagt er zelf één aan als hij een goed idee heeft.

Keuzewerktijd (KWT)

Op het MLA#2 hebben we ook keuzewerktijd (KWT). Daarin bepaalt een leerling zelf aan welk vak hij wil werken. Tijdens deze uren werken leerlingen samen met leerlingen uit andere klassen van dezelfde deelschool in een vaklokaal. Leerlingen kunnen zich hiervoor van te voren inschrijven.

Tijdens de werktijd kan de leerling aan een project werken, een samenwerkingsopdracht doen, extra hulp en uitleg vragen aan de aanwezige vakdocent of medeleerlingen.

De werktijd is een echt montessoribegrip, omdat deze de leerling de kans biedt om zelf keuzes te maken, verantwoordelijkheid te nemen, anderen te helpen en samen te werken.

Focusuren

Op het MLA#2 heeft een leerling drie keer per week een focusuur aan het begin van de dag; één uur waar de focus ligt op je schoolwerk, een uur waar de focus ligt op jezelf en een uur waar de focus ligt op elkaar. Deze lessen worden gegeven door verschillende docenten. Als team leren we de leerlingen zo allemaal goed kennen.

Bij het focusuur ‘elkaar’ gaat het in de basis om het vormen van een groep. In deze les worden spellen en oefeningen gedaan die ondersteunend zijn aan deze vorming. Daarnaast kunnen hier gesprekken plaatsvinden over wat er speelt in de klas. Tijdens dit uur zal ook de informatie rondom werkweken, activiteiten etc. worden gedeeld.

Tijdens het focusuur ‘school’ wordt de leerling begeleid in het ontwikkelen van metacognitieve en executie vaardigheden. Denk hierbij aan vaardigheden als het plannen en organiseren van zijn werk en reflecteren.

In het focusuur ‘jezelf’ gaan we onder andere met leerlingen ‘stilte leren maken’. We willen leerlingen laten ervaren wat stilte met je kan doen en hoe je stil kunt zijn met jezelf. ‘Stilte maken’ leren we stap voor stap, met hele korte stiltemomenten in het begin. Het doel is dat een leerling op een gegeven moment zelf kan kiezen hoe hij dit stilteuur wil invullen; wellicht met een wandeling of met schrijven in zijn dagboek, lezen, het volgen van een yoga- of meditatieles of het kleuren van een mandala.

 

De Huiskamer

In de huiskamer bieden we de leerling onder genot van een kopje thee, de mogelijkheid om na school nog wat te werken, na te praten met leerlingen en docenten, wat laatste dingen af te maken of zich voor te bereiden voor de volgende dag. De huiskamer is in principe facultatief, maar docenten kunnen leerlingen ook uitnodigen om in de huiskamer te komen werken.

Curriculum

De nieuwe aanpak vraagt ook om een nieuw curriculum. Dit huidige schooljaar gebruiken we om de projecten en de lessen te ontwikkelen voor onze nieuwe eersteklassers. We doen dit met een team van docenten die lesgeven in verschillende vakken. Zodra we meer kunnen vertellen over het curriculum, dan zal dat hier terug te vinden zijn.